Trái lại với việc nhiều người vẫn coi lý thuyết Dow là một dạng kim chỉ nam, một dạng bí kíp tuyệt học cho lĩnh vực phân tích đầu tư tài chính, thì nhiều nghiên cứu sử dụng các công cụ thống kê hiện đại lại cho thấy Lý thuyết Dow cũng có nhiều hạn chế. Dưới đây là một số hạn chế cơ bản.
Lý thuyết Dow quá trễ.
Đây là ý phê bình đúng. Đôi khi người ta còn thậm chí cho rằng nếu mỗi
biến động lớn của thị trường được chia thành ba phần thì Lý thuyết Dow
sẽ làm người tuân theo nó mất đi cơ hội kiếm lời ở phần đầu và cuối của
biến động này, có khi là mất đi toàn bộ cơ hội.
Nhắc lại rằng đây là một điểm đúng về Lý thuyết Dow, nhưng trên thực tế
những hành động theo đúng Lý thuyết Dow cũng đã mang lại lợi nhuận rất
lớn và có rất ít người đạt được mức lợi nhuận này. Những ghi nhận và
tính toán cho thấy lợi nhuận sẽ rất cao nếu đầu tư theo đúng Lý thuyết
Dow.
Lý thuyết Dow không phải là luôn đúng.
Điều này hoàn toàn rõ ràng. Việc áp dụng Lý thuyết Dow hoàn toàn dựa
vào khả năng giải thích tình hình thị trường và chịu sự rủi ro đối với
tính chính xác của những giải thích này. Dẵu sao cũng cần nhắc lại rằng
lịch sử đã chứng minh nếu tuân thủ đúng theo lý thuyết Dow thì lợi
nhuận sẽ rất cao.
Lý thuyết Dow thường làm cho nhà đầu tư phải băn khoăn.
Bất cứ lúc nào Lý thuyết Dow cũng có thể đưa ra những câu trả lời dựa
trên cơ sở hợp lý về tình hình thực tế của thị trường. Câu trả lời có
thể sai những chỉ là trong một thời gian ngắn tương đối ở giai đoạn đầu
của xu thế cấp 1 mới hình thành. Sẽ cũng có lúc một nhà phân tích theo
trường phái Dow nói với một nhà đầu tư rằng: “Xu thế cơ bản của thị
trường có lẽ sẽ vẫn là lên giá nhưng thị trường đã bước vào thời kỳ
nguy hiểm và tôi không thể khuyên bạn chính xác nên mua gì vào lúc này.
Có lẽ đã quá muộn”.
Thường thì ý kiến phản đối này chỉ phản ánh những phản ứng đối với quan
điểm của Lý thuyết Dow nguyên lý chỉ số bình quân phản ánh mọi thông
tin và thông số của thị trường chứng khoán. Có thể ý kiến phản đối này
là của những người có quan điểm bản thân về những biến động cổ phiếu
không thống nhất với quan điểm của Lý thuyết Dow.
Trong những trường hợp khác, những lời chỉ trích nhằm vào Lý thuyết Dow
chỉ phản ánh duy nhất một điều là sự thiếu kiên nhẫn của người đưa ra
lời chỉ trích ấy. Sẽ có thể trong nhiều tuần hay nhiều tháng (điển hình
là với thị trường đang xuất hiện mô hình đường ngang) Lý thuyết Dow
không thể đưa ra một nhận định cụ thể nào. Khi đó nếu một nhà đầu tư
“ưa họat động” phản ứng lại thì điều đó là hoàn toàn dễ hiểu. Nhưng
tính kiên nhẫn là một phẩm chất không thể thiếu trên bất kì thị trường
chứng khoán nào bởi nó sẽ giúp nhà đầu tư tránh được những sai lầm
nghiêm trọng.
Lý thuyết Dow không giúp gì được cho những nhà đầu tư theo các biến động trung gian. Họ
là những người đầu tư trong ngắn hạn. Lý thuyết Dow hầu như không đưa
ra (nếu có thì chỉ rất ít) những dấu hiệu về sự thay đổi trong các xu
thế trung gian. Tuy nhiên nếu có thể có được những dấu hiệu này thì rõ
ràng lợi nhuận sẽ cao hơn nhiều so với chỉ đầu tư theo những biến động
của xu thế cấp một. Một số nhà kinh doanh chứng khoán đã dựa trên Lý
thuyết Dow để đưa ra những nguyên lý phụ áp dụng cho các biến động
trung gian. Nhưng nhìn chung chưa có một nguyên lý nào loại này họat
động thực sự có hiệu quả. Lý thuyết Dow chỉ là một công cụ - một chiếc
máy để khi ta đưa dữ liệu vào thì nó đưa ra những kết quả về xu thế cấp
1 - xu thế chính của thị trường. Điều này có ý nghĩa rất quan trọng bởi
hầu hết các cổ phiếu trên thị trường đều vận động theo xu thế đó. Lý
thuyết Dow không thể chỉ ra, không thể giúp bạn xác định nên mua hay
bán loại cổ phiếu nào.
(Nguồn:
Trần Quang Phẩm Trưởng phòng Phân tích Kĩ thật Công ty Đầu tư và Truyền thông HBT)
